Tuesday, 9 September 2025

नासाच्या CHAPEA मोहिमेअंतर्गत शास्त्रज्ञ निर्मित पृथ्वीवरील कृत्रिम मंगळभूमीत चार धाडसी नागरिकांचा दुसरा ग्रुप एक वर्ष राहायला जाणार

 

 नासाच्या JPL Space Center मधील शास्त्रज्ञांनी तयार केलेली पृथ्वीवरील कृत्रिम मंगळ भूमी -(Mars Dune Alpha)-फोटो -नासा संस्था

 नासा संस्था - 9 सप्टेंबर

नासाच्या Crew Health & Performance Exploration Analog (CHAPEA) मोहिमे अंतर्गत नासाच्या J.PL संस्थेत मध्ये शास्त्रज्ञांनी कृत्रिम मंगळसृष्टी निर्माण केली आहे नासाचे मंगळ मोहिमेतील अंतराळवीर प्रत्यक्ष मंगळावर जाण्याआधी आणि तिथे भविष्यकालीन मानवी वसाहत निर्माण करण्याआधी मंगळा सारखे वातावरण आणि भूमी असलेल्या ह्या शास्त्रज्ञ निर्मित मंगळसृष्टीत राहिल्यावर मानवी शरीरावर व आरोग्यावर काय परिणाम होतो हे संशोधित करण्यासाठी हा अभिनव उपक्रम राबविण्यात येत आहे ह्या प्रयोगशील उपक्रमात सहभागी होऊन ह्या कृत्रिम मंगळ सृष्टीत एक वर्ष राहण्यासाठी धाडसी नागरिकांना नासा संस्थेने संधी उपलब्ध केली होती ह्या अभिनव उपक्रमा अंतर्गत निवड झालेल्या चार शिकाऊ अंतराळवीरांचा समावेश असलेले तीन गृप तयार करण्यात आले होते त्या पैकी चार जणांचा पहिल्या ग्रुप मधील चार प्रतिनिधी ह्या पृथ्वीवरील शास्त्रज्ञ निर्मित (Mars Dune Alpha )कृत्रिम मंगळ सृष्टीत एक वर्ष राहून आले आता ह्या मोहिमेतील दुसऱ्या ग्रुप मधील चार जण ह्या मंगळ सृष्टीत राहायला जाणार आहेत 

भविष्यकालीन अंतराळवीरांचे प्रातिनिधीत्व करणाऱ्या धाडसी नागरिकांच्या ह्या दुसऱ्या ग्रुप मध्ये Ross Elder,Ellen Ellis,Matthew Montgomery आणि James Spicer ह्यांचा समावेश आहे Ross कमांडर, Ellen मेडिकल आँफिसर, Matthew सायन्स आँफिसर आणी James Flight engineer आहेत ह्या मोहीमेतील Alternate प्रतिनिधी Emily  Phillipsपायलट आणी Laura Marie कमर्शियल एअर लाईन पायलट आहेत

 19 ऑक्टोबरला हे चौघे Mars Dune Alpha मध्ये राहायला जाणार आहेत हे चौघे अंतराळवीरांचे प्रातिनिधीत्व करत असल्याने त्यांना ह्या भूमीत 378 दिवस अंतराळवीरांसारखे राहावे लागेल 31ऑक्टोबर 2026 ला ह्या भूमीतून ते परततील तो पर्यंत त्यांना बाहेरच्या जगाशी किंवा त्यांच्या कुटुंबियांशी संपर्क करता येणार नाही ते ह्या भूमीत बंधिस्त असतील फक्त नासा संस्थेतील ह्या मोहिमेतील शास्त्रज्ञ त्यांच्या संपर्कात असतील  

नासाच्या CHAPEA मोहिमे अंतर्गत Mars Dune Alpha मध्ये राहायला जाणाऱ्या दुसऱ्या ग्रुप मधील भविष्यकालीन अंतराळवीरांचे प्रतिनिधी Ross Elder Ellen Ellis ,Matthew Montgomery आणि James Spicer

शास्त्रज्ञांनी निर्माण केलेल्या 3D Printed 1700 sq ft जागेतील Mars Dune Alpha ह्या कृत्रिम मंगळसृष्टीत  CHAPEA मोहिमे अंतर्गत अंतराळवीरांच्या सुरक्षिततेसाठी आणि निरोगी आरोग्यासाठी माहिती संशोधित करण्यात येत आहे भविष्यकालीन मंगळ मोहिमेतील अंतराळवीरांना अंतराळ प्रवासा दरम्यान काही समस्या आल्यास अचानक यानातील उपकरणात यांत्रीक बिघाड झाल्यास आणि पृथ्वीशी संपर्क होऊ न शकल्यास ह्या आव्हानात्मक समस्येवर मात करून पुढील मार्गक्रमण करण्यासाठीचे ट्रेनिंग देण्यात येत आहे 

नासाची आर्टेमिस मोहीम अंतिम टप्प्यात पोहोचली आहे आणि भविष्यकालीन मंगळ मोहीम आणि दूरवरच्या अंतराळ मोहिमेतील अंतराळवीरांना तेथील भूमीवर वास्तव्य करताना शारीरिक व इतर अडचणींवर मात करण्याची क्षमता निर्माण करण्यासाठीचा हा प्रयत्न आहे असे नासाच्या Johnson Space Center मधील ह्या मोहिमेच्या प्रमुख शास्त्रज्ञ Sara Whiting म्हणतात हे अंतराळवीरांचे प्रतिनिधी ह्या कृत्रिम मंगळभूमीत संशोधना सोबतच Simulated Mars Walk भाजीपाला लागवड,बागकाम,रोबोटिक ऑपरेशन्स शिवाय मंगळ आणि भविष्यकालीन अंतराळमोहिमेसाठी डिझाईन केलेल्या तंत्रज्ञानाची  संशोधनात्मक चाचणी घेतील त्यामध्ये विशेषतः पिण्यायोग्य पाण्याचे डिस्पेन्सर आणि अत्याधुनिक वैद्यकीय उपकरणांचा समावेश आहे भविष्यकालीन अंतराळ मोहिमेतील अंतराळवीरांच्या निरोगी आरोग्यासाठी आणि शारीरिक दुष्परिणामावर मात करण्यासाठी हि माहिती उपयुक्त ठरेल

ह्या कृत्रिम मंगळभूमीत आणि अंतराळ स्थानकातील अंतराळवीरांनी गोळा केलेल्या संशोधनात्मक माहितीमुळे आम्हाला मंगळावरील मर्यादित साधने,निर्बंध आणि अंतराळवीरांच्या दिर्धकालीन निवासा दरम्यान उद्भवणाऱ्या समस्या त्यांच्या शरीरावर होणारे दुष्परिणाम आणि कार्यक्षमता तपासता येईल असे CHAPEA मोहिमेचे Principal Investigater -Grace Douglas म्हणतात आणि हि माहिती भविष्यकालीन मंगळ मोहिमेतील अंतराळवीरांच्या सुरक्षित अंतराळ प्रवास आणि  यशस्वी मोहीम नियोजनासाठी होईल ह्या मोहिमेतील हा दुसरा टप्पा आहे ह्या आधी पहिल्या ग्रुप मधील चार जण 6 जुलै 2024 मध्ये ह्या कृत्रिम मंगळ भूमीत एक वर्ष राहण्यासाठी गेले आणि एक वर्षांनी हि मोहीम यशस्वी करून परतले होते 


No comments:

Post a Comment