
नासाच्या Innovative Technology Concepts स्पर्धेतील 2026 च्या विजेत्यांच्या संकल्पित तंत्रज्ञानाचे चित्रकारांनी साकारलेले कोलाज -फोटो -नासा संस्था
नासा संस्था -8 ऑगस्ट
नासा संस्थेद्वारे भविष्यकालीन अंतराळ मोहिमेतील अंतराळवीरांच्या परग्रहावरील सुरक्षीत वास्तव्यासाठी आणि नवीन विकसित तंत्रज्ञान संशोधित करण्यासाठी दर वर्षी अभिनव स्पर्धेचे आयोजन करण्यात येते त्या स्पर्धेत शास्त्रज्ञ आणी सर्जनशील नागरिकांना सहभागी होण्याची संधी दिली जाते ह्या वर्षी NIAC द्वारा जाहीर झालेल्या अभिनव स्पर्धेला अमेरिकेतील सर्व राज्यातील संस्था आणी कंपनीतील नागरिकांचा उस्फुर्त प्रतिसाद मिळाला ह्या सहभागी स्पर्धेकामधील नाविन्यपूर्ण संकल्पना सादर करणाऱ्या पहिल्या गटातील 18 विजेत्या स्पर्धेकांची अंतिम निवड करण्यात आली आहे
ह्या वर्षीच्या विजेत्या स्पर्धकांनी सादर केलेल्या नाविन्यपूर्ण संकल्पना ऊल्लेखनियआहेत एका विजेत्या स्पर्धेकाने चंद्र मोहिमेतील अंतराळवीरांना तेथील अंधारात देखील कार्यक्षम राहण्यासाठी आणि सुरक्षित संशोधनासाठी नाविन्यपूर्ण तंत्रज्ञान विकसित केले आहे भविष्यकालीन चंद्र मोहिमेदरम्यान तेथील भूगर्भातील Lava Tubeच्या अस्तित्वाचा भाग शोधून तेथील संशोधित माहिती आणि नकाशा मिळवण्यासाठी हवेत तरंगणाऱ्या छोट्या रोबोटची निर्मिती त्यांना आधार देणारी तंत्रज्ञान प्रणाली आणि तापमान नियंत्रक विकसित केले आहेत शिवाय चंद्रावर दोन आठवड्यांची प्रदीर्घ रात्र असल्यामुळे तेथे अंधार असतो अशावेळी भविष्यकालीन अंतराळमोहिमेतील अंतराळवीरांच्या तेथील वास्तव्यादरम्यान संशोधित माहिती मिळविताना कृत्रिम प्रकाशाची आवश्यकता भासेल त्यासाठी ह्या सर्जनशील संशोधकाने अंतराळवीरांच्या स्पेससूट मध्ये रेडिओयसोटॉपिक उष्णता निर्मिती प्रणाली विकसित केली आहे
दुसऱ्या विजेत्या सर्जनशील संशोधकाने सौरमालेतील शुक्र ग्रहाच्या उष्ण वातावरणात देखील सुरक्षित राहून कार्यरत राहणाऱ्या अंतराळयानाची आणि अत्याधुनिक उपकरणाची निर्मिती संकल्पना विकसित केली आहे तिसऱ्या विजेत्या संशोधकाने शनी ग्रहाभोवतीच्या कड्याची संशोधित माहिती मिळवण्यासाठी दहा हजार लघु उपग्रहांच्या वापराची संकल्पना मांडली आहे शिवाय शनी,युरेनस नेपच्युन या सारख्या ग्रहाभोवती फिरणाऱ्या कड्यामधून संशोधित नमुने गोळा करणारी प्रणाली संकल्पित केली आहे
काही कल्पक संशोधकांनी सौरमालेबाहेरील मानवाला अज्ञात असलेल्या ग्रहांचा शोध घेऊन त्यांची सखोल भौगोलिक माहिती नकाशे आणि फोटो ह्यांची निरक्षित संशोधित माहिती मिळविण्यासाठीची संकल्पना मांडली आहे शिवाय काही स्पर्धकांनी आकाशगंगा निर्मिती संशोधन,कृष्णविवर निर्मिती रहस्य आणि त्यातील गुरुत्वाकर्षणीय लहरींचा शोध घेणारी संकल्पना विकसित केली असून काहींनी पृथ्वीवरील सूर्याच्या हानिकारक सूर्यकिरणांचा उत्सर्ग कमी करण्यासाठी आणि अंतराळातील धूलिकणांचा संभाव्य वापर ह्या सारख्या अभिनव संकल्पना सादर केल्या आहेत
"नासा संस्थेच्या NIAC (NASA Innovative Advance Concept) ह्या मोहिमे अंतर्गत हा उपक्रम राबविण्यात येतो नासा संस्था भविष्यकालीन अंतराळ मोहिमेसाठी,अंतराळविश्वातील व्यावसायिक वाढीसाठीआणि एरोस्पेस मोहीम सक्षम करण्यासाठी अशा अवकाश तंत्रज्ञानांतील नाविन्यपूर्ण संकल्पनांना प्रोत्साहन देते आणि त्या प्रत्यक्षात साकार करण्यासाठी त्यांना आर्थिक मदत करते नासा संस्थेने ह्या स्पर्धेतील अठरा जणांच्या ह्या नाविन्यपूर्ण तंत्रज्ञानांची निवड घोषित केली असून त्या नासा संस्थेशी संबंधित नाहीत परंतु भविष्यकालीन अंतराळविश्वातील संशोधनासाठी त्या उपयुक्त ठरतील म्हणून नासा संस्थेने त्यांच्या संकल्पित तंत्रज्ञान निर्मितीसाठी त्यांना 3.2 million डॉलर इतका निधी मंजूर केला असून ह्या अठरा पैकी प्रत्येकांना 175,000 डॉलर्स इतका निधी देण्यात येणार आहे मात्र नऊ महिन्यात त्यांना त्यांची तंत्रज्ञान निर्मिती पूर्ण करावी लागेल असे नासाचे वॉशिंग्टन येथील Mission Directorate Greg Stover म्हणतात !"







